PVC-muntbladen zijn in Nederlandse huiskasten nog overal. Zij zijn goedkoop, helder, en langzaam schadelijk. Dit artikel zet op een rij wat FocusFabriek Numismatiek & Oudheden in Leiden ziet: kleverige film, groene afdruk van het bladpatroon, en taxaties die een ander oppervlak beschrijven dan de koper in 1998 kocht.
De praktische wissel staat in Oudheden conservatie advies en in de Auditprotocollen.
PVC (polyvinylchloride) kan weekmakers en chloorverbindingen afgeven. Bij munten ziet u dat als een olieachtige film, een groene of grijze afdruk, soms een geur die in de lade hangt. Zilver loopt aan. Koperlegeringen worden kleverig. De schade zit waar het metaal het plastic raakt, niet waar de mythe van „lucht” zit.
Vervangen is de maatregel: inerte capsules of Mylar-achtige houders, zonder geur, zonder weekmaker. Geen sigarendoos. Geen album dat „archief” heet in de kantoorwinkel zonder specificatie. Vraag naar PVC-vrij. Als de verkoper het niet weet, is het antwoord waarschijnlijk nee.
Poetsen na PVC is de tweede fout. U wrijft de film het oppervlak in of u neemt originele patina mee. Laat de munt in de nieuwe houder tot het atelier heeft gekeken. Wij noteren de schade als schade. Dat is eerlijker naar verzekeraar en koper dan een blanke, dode glans.
Taxatie na PVC-schade beschrijft een lagere staat. Dat is geen straf van het atelier. Het is waarneming. Wie de bladen in 1995 vulde, handelde toen te goeder trouw. Wie ze in 2026 nog vult, heeft dit artikel gelezen of had het kunnen lezen. De peildatum van het rapport noemt de staat nu, niet de intentie toen.
Collectie-audits beginnen bij ons bij de houders, niet bij het pronkstuk. Een lade vol PVC is een C voor het klimaat, ook als de uil „mooi” is. Lees Collectie-audit als uw kast zo ruikt. De geur is data.
Transport in oude bladen is een derde fout. Trilling plus kleverige film is krassen. Overzetten vóór de trein naar Leiden Centraal. Los in een envelop is erger. Starre doos, schuim, enkele houder. Het protocol is saai. Saai bewaart het oppervlak waar de taxatie over gaat.
Samengevat: de houder is deel van het object. Wie alleen de uil ziet, taxeeert half. Wie blad, kluis en patina ziet, taxeeert het stuk dat werkelijk in Leiden ligt. Vervang het blad deze week. De afspraak kan volgende week. De film wacht niet op uw agenda.
Kinderalbums en „startersets” uit warenhuizen zijn dezelfde chemie in vrolijker druk. Schenk ze niet door zonder de bladen te wisselen. Een cadeau met PVC is een schade die later uw naam draagt. Wissel, noteer de datum, en bewaar één blad als bewijs van wat u aantrof. Dat blad mag in een zak, niet tegen het zilver.